Kocaeli Tanık Gazetesi

İsimsiz / Anonim Kaynak Politikası

Kocaeli Tanık Gazetesi için kaynak şeffaflığı temel gazetecilik ilkelerinden biridir. Okuyucu, mümkün olduğu ölçüde haber bilgisinin kimden veya hangi kaynaktan geldiğini anlayabilmelidir.

Bununla birlikte bazı durumlarda bir kaynağın kimliğinin açıklanması; kaynağın güvenliğini, işini, hukuki durumunu veya meşru biçimde korunması gereken haklarını ciddi biçimde riske atabilir. Bu tür durumlarda anonim kaynak kullanımına başvurulabilir.

Anonimlik, doğrulama standardını azaltan bir ayrıcalık değil; tersine daha yüksek doğrulama ve editoryal denetim gerektiren istisnai bir yöntemdir.

Kocaeli Tanık'ın temel yaklaşımı kaynakların mümkün olduğunca açık biçimde belirtilmesidir.

Bir kişinin adının açıklanmaması, gazetecilikte standart yöntem olarak kullanılmaz.

Anonim kaynak kullanımı ancak kaynağın kimliğinin açıklanmasının ciddi ve makul bir zarar riski oluşturduğu veya güçlü kamu yararı taşıyan bilginin başka şekilde elde edilmesinin mümkün olmadığı durumlarda değerlendirilir.

Bir kaynağın yalnız adının yayımlanmasını istememesi anonimlik için tek başına yeterli gerekçe değildir.

Anonimlik kararı somut gerekçeye dayanmalıdır.

Anonimlik, kişiyi yanlış veya doğrulanmamış iddiaların sorumluluğundan korumak amacıyla kullanılmamalıdır.

Mümkün olan durumlarda haberi hazırlayan gazeteci kaynağın gerçek kimliğini bilmelidir.

Önemli ve hassas haberlerde kaynağın kimliği gerektiğinde sorumlu editör veya editoryal yönetim tarafından da doğrulanabilir.

Kim olduğu gazeteci tarafından dahi bilinmeyen bir kişinin beyanı, güvenilirliği ayrıca kanıtlanmadıkça güçlü bir haber iddiasının temelini oluşturmamalıdır.

Anonim kaynak kullanılırken yalnız verilen bilgi değil, kaynağın o bilgiye nasıl eriştiği de değerlendirilir.

Bilgiye görevi nedeniyle mi erişiyor?

Belge veya kayıt görmüş mü?

Bilgi ikinci veya üçüncü kişiden mi geliyor?

Kaynağın konu hakkında gerçek uzmanlığı var mı?

Daha önce verdiği bilgiler güvenilir çıktı mı?

Kaynağın bir konu hakkında konuşabilecek konumda olması, verdiği her bilginin otomatik olarak doğru olduğu anlamına gelmez.

Anonim kaynaktan alınan önemli iddialar mümkün olduğunca başka kanıtlarla desteklenmelidir.

Anonimlik nedeniyle doğrulama standardı düşürülmez.

Bir kişiyi veya kurumu ciddi biçimde suçlayan, itibarı üzerinde büyük etki yaratabilecek veya önemli kamusal sonuç doğurabilecek iddialar mümkün olduğunca yalnız tek bir anonim kaynağa dayandırılmaz.

Kanıt düzeyi yetersizse haber yayımlanmaz veya iddianın kesinlik düzeyi açık biçimde sınırlandırılır.

Bu nedenle anonimlik talep eden bir kaynağın yalnız ne söylediğine değil, neden söylediğine de bakılır.

Kaynağın bir kişi veya kuruma zarar verme, iç siyasi mücadele yürütme, ticari rakibi zayıflatma veya kişisel hesaplaşma motivasyonu bulunması bilginin otomatik olarak yanlış olduğu anlamına gelmez.

Ancak bu durum editoryal değerlendirmede dikkate alınır ve doğrulama standardını yükseltir.

Kaynağın adı açıklanamasa bile okuyucuya bilginin neden güvenilir kabul edildiğini anlamasına yardımcı olacak ölçüde bağlam verilebilir.

Ancak kaynak tanımının çok geniş tutulması okuyucunun güvenilirliği değerlendirmesini engellememeli; çok ayrıntılı tutulması da kaynağın kimliğini açığa çıkarmamalıdır.

Kocaeli Tanık bu kavramları birbirinden ayırır.

Anonim kaynak: Bilgisi haberde kullanılabilir ancak kimliği açıklanmaz.

Background: Bilgi kullanılabilir ancak kaynağın nasıl tanımlanacağı konusunda önceden belirlenmiş sınırlamalar bulunabilir.

Off the record: Bilgi doğrudan yayımlanmak üzere verilmemiştir.

Bir kaynağın daha sonra haberin yayımlanmasından rahatsız olması, önceden “on the record” verilmiş bilgiyi otomatik olarak “off the record” hale getirmez.

Bu koşullar mümkün olduğunca görüşmenin başında netleştirilmelidir.

Kocaeli Tanık tarafından anonimlik veya gizlilik sözü verilmiş bir kaynağın kimliği, hukuken ve etik olarak mümkün olan ölçüde korunur.

Gazeteci gerçekleştiremeyeceği bir gizlilik güvencesi vermemelidir.

Kaynağın korunması yalnız adının yazılmaması anlamına gelmez; kimliğinin dolaylı olarak ortaya çıkarılmaması da bu sorumluluğun parçasıdır.

Bir kaynak anonimlik altında çok ağır bir iddiada bulunuyorsa, iddianın kanıtlanabilirliği ve kamu yararı ayrıca değerlendirilir.

Kocaeli Tanık, yalnız dikkat çekici olduğu için doğrulanamayan anonim iddiaları yayımlamaz.

Anonimlik hakkı, gazetecinin eleştirel değerlendirme sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.

Bir bilginin anonim bir kaynaktan gelmiş olması yayımlanan haberin sorumluluğunu kaynağa devretmez.

Haberi yayımlama kararı Kocaeli Tanık'ın editoryal sorumluluğundadır.